Keuzestress bij basisartsen
Na je studie geneeskunde liggen er meer mogelijkheden open dan ooit. Toch ervaren veel basisartsen juist daardoor keuzestress. Hoe ontdek je welke richting écht bij je past? In deze blog lees je hoe ik als arbeidsbemiddelaar de arbeidsmarkt voor basisartsen ervaar en hoe Zensz zorgprofessionals kan ondersteunen bij het maken van weloverwogen loopbaankeuzes.
Van twijfel naar richting: regie nemen over je loopbaan als basisarts
Door: Gerwin Grootoonk
Je diploma is binnen. Jarenlang heb je toegewerkt naar dit moment. Eindelijk ben je arts. Maar waar je dacht dat er rust zou komen zodra je was afgestudeerd, begint voor veel basisartsen juist een nieuwe uitdaging: kiezen.
Onlangs sprak ik een basisarts die tijdens ons eerste gesprek zichtbaar gespannen was. Niet omdat ze niet wist wat ze kon, maar juist omdat ze te veel mogelijkheden zag. Moest ze kiezen voor een ANIOS-plek op de SEH? Een jaar ervaring opdoen binnen de psychiatrie? Direct solliciteren op een opleidingsplek? Of toch eerst een aantal jaren werken als ANIOS om meer ervaring op te doen. Aan de buitenkant leek het een luxeprobleem. Aan de binnenkant voelde het als een enorme verantwoordelijkheid. Want wat als je de verkeerde keuze maakt? Dat gevoel herkennen veel basisartsen. Na een studie waarin de route grotendeels vastligt, kom je ineens op een punt waarop niemand meer bepaalt wat de volgende stap is. De vrijheid die je hebt, kan dan omslaan in onzekerheid.
De mythe van de perfecte keuze
Wat ik in mijn gesprekken met artsen vaak zie, is dat zij op zoek zijn naar de perfecte keuze. Een keuze die direct leidt tot de ideale carrière, zonder omwegen of twijfel. Maar zo werkt een loopbaan meestal niet. Sterker nog, de artsen die uiteindelijk het meest tevreden zijn in hun werk, hebben vaak niet één perfecte beslissing genomen. Zij hebben onderweg geleerd, ontdekt, bijgestuurd en ervaring opgedaan. Een keuze hoeft daarom niet voor altijd te zijn. Het is vaak vooral een volgende stap in je ontwikkeling. Door te denken dat één beslissing bepalend is voor de rest van je carrière, leg je de lat onnodig hoog. Daardoor wordt kiezen steeds moeilijker.
Als alles mogelijk is, wordt kiezen lastiger
Basisartsen behoren vaak tot een ambitieuze en talentvolle groep professionals. Juist daardoor zijn er veel mogelijkheden. Misschien vind je zowel psychiatrie als interne geneeskunde interessant. Misschien zie je jezelf in een ziekenhuis werken, maar spreekt de eerstelijnszorg je ook aan. Of misschien weet je vooral wat je níét wilt. Dan ontstaat het risico dat je keuzes gaat vergelijken op basis van wat anderen doen. Je studiegenoot start met een opleiding. Een vriend kiest voor een promotietraject. Een collega vertrekt naar het buitenland. Voor je het weet, ben je bezig met de loopbaan van anderen in plaats van met die van jezelf.
Een voorbeeld uit de praktijk
Een basisarts die ik begeleidde was ervan overtuigd dat zij huisarts wilde worden. Dat was al jaren haar plan. Toch bleef er twijfel knagen. Tijdens gesprekken bleek dat niet de patiëntenzorg, maar vooral de langdurige relaties met patiënten haar aanspraken. Tegelijkertijd kreeg zij veel energie van coaching, gesprekken en mentale gezondheid. In plaats van direct door te solliciteren op een opleidingsplek hebben we eerst onderzocht waar haar motivatie precies vandaan kwam. Uiteindelijk koos zij voor een functie binnen de psychiatrie. Niet omdat huisartsgeneeskunde geen goede keuze was, maar omdat haar talenten, interesses en energie daar sterker tot hun recht kwamen. Een paar jaar later vertelde ze dat ze nog steeds blij was dat ze de tijd had genomen om haar keuze goed te onderzoeken.
“Ik bleef alle mogelijkheden tegen elkaar afwegen en kwam daardoor niet verder. Door samen met Zensz stil te staan bij mijn drijfveren, talenten en ambities kreeg ik weer overzicht. Voor het eerst voelde mijn keuze als mijn eigen keuze.”
Basisarts (begeleid door Zensz)
Vijf vragen die kunnen helpen
Wanneer je merkt dat de keuzestress toeneemt, stel jezelf dan eens de volgende vragen:Welke werkzaamheden geven mij daadwerkelijk energie?
- Wanneer ervaar ik werkplezier?
- Wat vind ik belangrijk in mijn werk-privébalans?
- Welke omgeving past bij mijn persoonlijkheid?
- Kies ik vanuit enthousiasme of vanuit verwachtingen van anderen?
De antwoorden hoeven niet direct duidelijk te zijn. Soms begint loopbaanregie juist met het stellen van de juiste vragen.
Je hoeft het niet alleen te doen
Wat ik vaak hoor van basisartsen is: “Ik zou dit eigenlijk zelf moeten kunnen.” Maar een loopbaankeuze maken is iets anders dan een medische diagnose stellen. Je staat er middenin. Emoties, verwachtingen, ambitie en onzekerheid spelen allemaal een rol. Juist daarom kan het waardevol zijn om met iemand te sparren die objectief met je meekijkt. Niet om de keuze voor je te maken, maar om je te helpen ontdekken wat écht bij jou past.
Neem regie over je loopbaan
Keuzestress is vaak geen teken dat je niet weet wat je wilt. Het is juist een teken dat je jouw toekomst serieus neemt. De vraag is daarom niet: “Wat is de perfecte keuze?” De vraag is: “Welke volgende stap past op dit moment het beste bij wie ik ben, wat ik belangrijk vind en waar ik naartoe wil groeien?”
Zit jij midden in een loopbaandilemma?
Twijfel je over een opleidingsrichting, ANIOS-functies, vakgebied of een andere vervolgstap? Dan kan Zensz een ideale sparringpartner en werkgever voor jou zijn. Samen brengen we jouw talenten, drijfveren en mogelijkheden in kaart, zodat je met vertrouwen keuzes kunt maken en regie houdt over jouw loopbaan.
Neem vrijblijvend contact op met Zensz en ontdek welke richting écht bij jou past.
“Je hoeft vandaag niet te weten waar je over tien jaar staat. Maar het helpt wel als je weet welke stap nu het beste bij je past. Daar denk ik graag met je over mee.”
Gerwin Grootoonk, eigenaar en consultant
